دسته موتور راست جک S5 دنده ای

بررسی دسته موتور راست جک S5 دنده‌ای

پیشرانه ۲.۰ لیتری توربوشارژ جک S5 یکی از قدرتمندترین موتورها در بین کراس‌اوورهای هم‌رده است که گشتاور و شتاب بسیار جذابی تولید می‌کند. این نیروی عظیم در نسخه مجهز به گیربکس دستی (دنده‌ای)، به دلیل کنترل مستقیم راننده روی کلاچ و امکان لانچ کردن یا شتاب‌گیری‌های ناگهانی، ضربات و ارتعاشات پیچشی بسیار شدیدی را به همراه دارد. موتور خودرو برای اینکه این لرزش‌ها را به اتاق سرنشینان منتقل نکند، روی مجموعه‌ای از پایه‌های ارتعاش‌گیر به نام دسته موتور سوار می‌شود. در این میان، دسته موتور راست جک S5 دنده‌ای (که در سمت شاگرد و نزدیک به قاب تسمه تایم قرار گرفته است)، یکی از حیاتی‌ترین تکیه‌گاه‌های پیشرانه است که وظیفه تحمل وزن و مهار گشتاور موتور را بر عهده دارد. خرابی این قطعه می‌تواند سواری نرم این خودرو را به شدت مختل کرده و استهلاک قطعات دیگر را بالا ببرد. در این مطلب به بررسی دقیق مکانیزم، تفاوت آن با نسخه اتوماتیک، علائم خرابی و ضرورت استفاده از قطعه شرکتی می‌پردازیم.

دسته موتور راست جک S5 دنده‌ای چیست و چه عملکردی دارد؟

دسته موتورها (Engine Mounts) به عنوان عایق و مفصل ارتباطی بین بلوک پیشرانه و شاسی خودرو عمل می‌کنند. دسته موتور راست در جک اس ۵، وظیفه دارد بخش عمده‌ای از وزن استاتیک موتور را تحمل کرده و همزمان، لرزش‌های فرکانس بالا (ناشی از احتراق درون سیلندرها) و شوک‌های فرکانس پایین (ناشی از رها کردن پدال کلاچ و شروع حرکت) را دفع کند. 
این قطعه ساختاری ترکیبی دارد؛ یک براکت فلزی که به موتور و شاسی پیچ می‌شود و یک مغزی (منجید) لاستیکی ضخیم در مرکز آن که به عنوان ضربه‌گیر عمل می‌کند. این لاستیک با ضریب سختی مشخصی مهندسی شده است تا از برخورد فلز موتور با فلز شاسی جلوگیری کند و انرژی جنبشی موتور را پیش از رسیدن به کابین، جذب و خنثی نماید.

تفاوت دسته موتور راست مدل دنده‌ای با اتوماتیک

یکی از اشتباهات رایج در بازار لوازم یدکی، جابه‌جا بستن دسته موتورهای مدل دنده‌ای و اتوماتیک است. اگرچه پیشرانه در هر دو مدل جک S5 یکسان است، اما گیربکس دستی وزن، ابعاد و توزیع نیروی متفاوتی نسبت به گیربکس اتوماتیک دوکلاچه (DCT) دارد. در خودروی دنده‌ای، درگیری کلاچ توسط راننده انجام می‌شود که معمولا با شوک‌های ناگهانی‌تری همراه است. به همین دلیل، زاویه پایه‌های فلزی، میزان مقاومت برشی و ضریب سختی (Durometer) لاستیک دسته موتور در نسخه دنده‌ای دقیقا برای الگوی لرزشی همین گیربکس کالیبره شده است. استفاده از دسته موتور اتوماتیک روی ماشین دنده‌ای باعث می‌شود لرزش‌ها به درستی مهار نشده و قطعه خیلی زودتر از موعد پاره شود.

ویژگی‌ها و متریال ساخت دسته موتور استاندارد

دسته موتور راست در فضایی بسیار گرم و تحت فشار دائمی قرار دارد. دسته موتور راست اصلی و شرکتی جک S5 دنده‌ای، دارای یک پایه از جنس آلومینیوم فشرده و آلیاژی است که در برابر تنش‌های کششی و فشاری شدید، مقاومت فوق‌العاده‌ای دارد و ترک نمی‌خورد.
مهم‌ترین بخش این قطعه، لاستیک ولکانیزه‌شده آن است. این پلیمر مهندسی‌شده مقاومت حرارتی بسیار بالایی دارد و در اثر گرمای شدید بلوک موتور دچار خشکی و شکنندگی نمی‌شود. همچنین در صورت نشت احتمالی روغن موتور یا بخارات بنزین، این لاستیک خاصیت ضدخورندگی داشته و مانند لاستیک‌های معمولی باد نکرده و متلاشی نمی‌شود. 

علائم خرابی و پارگی دسته موتور راست جک S5 دنده‌ای

استهلاک دسته موتورها به سبک رانندگی بستگی زیادی دارد. نیم‌کلاچ‌های شدید، تیک‌آف کشیدن و رها کردن ناگهانی پدال کلاچ، طول عمر این قطعه را به شدت کاهش می‌دهد. مهم‌ترین نشانه‌های خرابی دسته موتور راست عبارتند از:

۱. لرزش شدید کابین در حالت درجا: اگر خودرو روشن و در حالت خلاص است و لرزش محسوسی را روی فرمان، آینه‌ها و صندلی‌ها احساس می‌کنید که با کمی گاز دادن برطرف می‌شود، لاستیک دسته موتور راست نشست کرده و خاصیت ارتجاعی خود را از دست داده است.
۲. صدای تقه در شروع حرکت و تعویض دنده: اگر هنگام رها کردن کلاچ در دنده یک (شروع حرکت) یا هنگام دنده‌معکوس کشیدن، یک تکان شدید و صدای کوبش از سمت راست کاپوت می‌شنوید، لاستیک دسته موتور پاره شده و موتور در جای خود بازی می‌کند.
۳. تکان خوردن شدید موتور هنگام استارت و خاموش کردن: اگر در لحظه استارت زدن یا بستن سوئیچ، کل اتاق خودرو یک تکان شدید می‌خورد، دسته موتور توانایی مهار ضربه اولیه و نهایی میل‌لنگ را از دست داده است.
۴. افتادگی موتور در بازدید چشمی: با بالا زدن کاپوت، اگر مشاهده کردید که موتور از سمت راست (سمت شاگرد) پایین‌تر قرار گرفته و تراز نیست، یا پارگی و ترک‌های عمیقی روی لاستیک دسته موتور دیده می‌شود، زمان تعویض قطعه فرا رسیده است.

خطرات استفاده از دسته موتور متفرقه و تقلبی

نصب دسته موتورهای ارزان‌قیمت و تقلبی یک اشتباه پرهزینه است. لاستیک به کار رفته در این قطعات معمولا از مواد بازیافتی و خشک